نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه: تعیین مرجع صالح برای رسیدگی به استنکاف قضات از اجرای آرای دیوان عدالت اداری
مشخصات نظریه
- نظریه شماره ۷/۱۴۰۵/۱۰۷
- مورخ ۱۴۰۵/۰۵/۰۵،
- پرونده ۱۴۰۵-۱/۷-۱۰۷ک،
استعلام
صلاحیت دیوان عدالت اداری یا دادسرای انتظامی قضات در مواجهه با استنکاف قاضی مأمور
چنانچه مدیری دارای پایه قضایی که به صورت مأمور در بخش دیگری از قوه قضائیه یا خارج از آن خدمت میکند و همزمان به فعالیت قضایی اشتغال دارد، از اجرای رأی دیوان عدالت اداری استنکاف ورزد، آیا شعبه صادرکننده رأی میتواند وی را برای تفهیم اتهام احضار و درباره انفصال از خدمت قاضی تصمیم بگیرد، یا با توجه به مواد ۳۹ و ۴۰ قانون نظارت بر رفتار قضات، مراتب باید به دادسرای انتظامی انعکاس یابد؟
بیشتر بخوانید
- نظریه مشورتی:استفاده از نماینده حقوقی در پروندههای کیفری
- نظریه مشورتی:اعتراض وکیل سوم در موعد تجدیدنظر
- نظریه مشورتی:محکومیت انتظامی قاضی
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه
دیدگاه نخست: استنکاف از اجرای رأی، تخلف انتظامی قضات است و مرجع صالح، دادگاه عالی انتظامی است
- بر اساس این دیدگاه، استنکاف از اجرای رأی دیوان عدالت اداری موضوع ماده ۱۱۲ این قانون، نوعی تخلف محسوب میشود و مطابق مواد ۱ و ۲ قانون نظارت بر رفتار قضات، به تخلفات تمامی قضات بر اساس این قانون رسیدگی میشود.
- عبارت پایانی ماده ۱۱۲ که مقرر میدارد «در خصوص دارندگان پایه قضایی به دادسرای انتظامی قضات اعلام میشود»، عبارتی مستقل بوده و حرف «واو» قبل از آن، حرف ربط است نه عطف. از آنجا که یکی از مجازاتهای این ماده ممکن است انفصال از خدمات دولتی از جمله خدمات قضایی باشد، بنابراین مرجع صالح برای رسیدگی به تخلف دارندگان پایه قضایی، دادگاه عالی انتظامی قضات است.
دیدگاه دوم: تخلف به اعتبار سمت قضایی نیست و دیوان عدالت اداری صالح به رسیدگی است
- این دیدگاه معتقد است با توجه به اطلاق ماده ۱۱۲ (اصلاحی ۱۴۰۴) قانون دیوان عدالت اداری، تخلف دارندگان پایه قضایی که مأمور در بخش غیرقضایی هستند، به اعتبار سمت قضایی ایشان نیست. عبارت انتهایی ماده (در خصوص دارندگان پایه قضایی به دادسرای انتظامی قضات اعلام میشود) با توجه به حرف عطف «واو»، ناظر به اعلام حکم قطعی صادره از سوی دیوان به دادسرای انتظامی است، نه اعلام خود تخلف. بنابراین مرجع صالح برای رسیدگی به این تخلف، دیوان عدالت اداری است.
- نظریه نهایی تأکید دارد که با توجه به اهمیت مجازاتهای مقرر در ماده ۱۱۲ قانون دیوان، بهویژه مجازات انفصال از خدمات دولتی، و با عنایت به اطلاق عبارت «هرگونه احضار» و اطلاق واژه «قضات» در ماده ۴۱ قانون نظارت بر رفتار قضات، و با توجه به اینکه استنکاف موضوع ماده ۱۱۲ جنبه عامدانه دارد، احضار دارندگان پایه قضایی از سوی دیوان عدالت اداری منوط به تعلیق آنان از سمت قضایی از سوی دادگاه عالی انتظامی قضات و طی تشریفات مربوط است.
حقوقی تایمز
