نوران وکیل > مقالات > دادخواست > تفاوت دادخواست, شکواییه و لایحه
تفاوت دادخواست لایحه شکواییه

تفاوت دادخواست, شکواییه و لایحه

نخستین مرحله دادرسی و طرح دعوا توسط اشخاص در مراجع قضایی با تنظیم درخواست شروع می شود. در دعاوی حقوقی شخص مدعی برای طرح دعوای خود نیاز به این دارد که خواسته خود را در دادگاه در فرم و شکل خاصی مطرح کند که نحوه تنظیم و نگارش آن در نتیجه دعوا بسیار مهم است و در برخی از موارد نیاز به تکمیل فرم خاصی وجود ندارد که در قانون آیین دادرسی مدنی موارد آن بیان شده است . و در دعاوی کیفری شاکی برای طرح دعوای خود نیز نیاز به یک فرم خاصی دارد.و بر همین اساس بعد از طرح دعوا در مراجع قضایی دو طرف دعوا می توانند دفاعیات خود را مکتوب کنند. به همین دلیل در این مقاله به بررسی درخواست ،دادخواست ، شکواییه و لایحه پرداخته و تفاوت های ان بررسی می شود.

درخواست

در تعریفی کلی ، هر نوع تقاضای که از مراجع قضایی و غیر قضایی تقاضا می شود، را درخواست می گویند. بعبارتی درخواست اعم از دادخواست و شکواییه می باشد. پس درخواست عبارت است از خواست انجام امر یا منع از انجام امری از دادگاه که هیچ قالب و شکل خاصی برای ان پیش بینی نشده است.
از جمله دعاوی که نیاز به نوشتن و تنظیم دادخواست نیست :
_درخواست صدور گواهی انحصار وراثت
_درخواست مهر و موم ترکه
_درخواست صدور گواهی عدم امکان سازش
_ در خواست تقسیم ترکه
_ در خواست تامین دلیل
_ در خواست تحریر ترکه
_درخواست صدور صلح و سازش
_درخواست تاخیر اجرای حکم
_درخواست تعیین قیم
_درخواست مطالبه دستمزد در دعاوی کارفرما یی و کارگری در اداره کار
در خواست های فوق طبق قانون نیاز به تنظیم و نوشتن فرم چاپی خاصی ندارد.

هر نوع تقاضا از مراجع قضایی و غیر قضایی را درخواست می گویند.  دادخواست و شکواییه از انواع درخواست می‌باشند.

دادخواست

واژه دادخواست را فرهنگستان به جای واژه عرض‌حال بکار برده است. دادخواست برگه چاپی مخصوصی می باشد که خواهان (مدعی حق برای خود) برای احقاق حق خود باید به طرفیت خوانده(مدعی علیه و مدیون) در دادگاه حقوقی صالح که باید در دفتر خدمات قضایی ثبت کند. شرایط ان نیز باید مطابق ماده ۵۱ قانون ایین دادرسی مدنی تنظیم شود که در غیراینصورت در دادگاه قابل پذیرش نخواهد بود. در پرونده‌های حقوقی پیچیده و مالی گران قیمت تنظیم دقیق دادخواست بسیار مهم بوده ،که در برخی موارد علت و دلیل سوختن و به هدر رفتن هزینه دادرسی که بر عهده تقدیم کننده دادخواست ( خواهان) می باشد به این دلیل بوده که دادخواست دقیق و قانونی تنظیم نشده است. به همین علت حقوقدانان دادخواست را حجر الاساس پرونده های حقوقی نامیداند.پس توصیه می‌شود جهت تنظیم و تکمیل دادخواست حقوقی به وکیل دادگستری مراجعه شود.

دادخواست اثار متعددی دارد که از نظر حقوقدانان آثار آن عبارتند از:
الف) تکلیف دادگاه حقوقی به رسیدگی ادعای خواهان
ب) تکلیف خوانده به پاسخ و حضور در دادگاه
ت) مبدا محاسبه خسارت تاخیر تادیه
ث) حاکم بودن قانون زمان ارائه دادخواست

دادخواست حسب آنکه در کدام مرحله داردسی باشد انواع گوناگونی دارد:
۱- دادخواست بدوی یا نخستین: که دادرسی به مفهوم اعم کلمه در این مرحله اغاز می شود و دعوای نخستین اقامه می شود . به این نوع دادخواست نیز دادخواست اصلی گفته می شود
۲- دادخواست طاری: هر دادخواستی که در جریان دعاوی اقامه شده، تقدیم گردد.در صورت وحدت منشا یا ارتباط کامل دعوای اقامه شده با دعوای اصلی ،دادخواست طاری محسوب می شود که انواع ان عبارت اند از:
الف- دادخواست اضافی: دادخواستی است که به وسیله ی ان خواهان در ضمن رسیدگی ،دعوای دیگری علاوه بر دعوای قبلی مطرح کند
ب- دادخواست متقابل:دادخواستی است که به وسیله ی ان خوانده اصلی در مقام دفاع ازخود علیه خواهان اصلی اقامه می کند
ج- دادخواست جلب ثالث: دادخواستی است که شخص ثالثی به خواست یکی از دو طرف دعوا (خواهان و خوانده) به دادرسی جلب می گردد.
د- دادخواست ورود ثالث: دادخواستی است که به وسیله ان شخص ثالثی که مدعی حقی برای خود یا برای تقویت یکی از اطراف دعوا( خواهان یا خوانده) است، وارد دادرسی می شود.

۳- دادخواست واخواهی: این دادخواست برای خوانده ایی که در طول دادرسی در دادگاه حقوقی نخستین ( دادگاه عمومی شهرستان) حاضر نبوده و برای این خوانده ی غائب ، حکم غیابی صادر شده باشد.دادخواست واخواهی به خوانده غائب ،این حق را می دهد که به حکم دادگاه شهرستان اعتراض کند.
۴- دادخواست تجدید نظر: این دادخواست بعد از صدور حکم از دادگاه نخستین به خواهان یا خوانده دعوای نخستین یا هر دو ، حق اعتراض وتجدیدنظر می دهد. دادخواست تجدیدنظر به دادگاه نخستین صادر کننده حکم تقدیم می شود و بعد از انجام تشریفات قانونی کل پرونده به یکی از شعب دادگاه تجدید نظر استان جهت بررسی دوباره ارسال می شود.

واژه دادخواست را فرهنگستان به جای واژه عرض‌حال بکار برده است. از انواع دادخواست می‌توان به دادخواست بدوی, دادخواست طاری, دادخواست واخواهی, و دادخواست تجدید نظر اشاره کرد.

شکواییه

شکواییه یا شکایت نامه توسط شاکی ( بزه دیده) و یا مدعی خصوصی( متضرر شخصی از جرم) در پرونده های کیفری تنظیم می شود و برای ان در قانون قالب وفرم خاصی پیش بینی نشده است.ولی عملا یک برگه یا فرم مخصوص وجود دارد که شکل آن، از سوی قوه قضاییه تعیین گردیده و شاکی پرونده کیفری، موظف است تا با تکمیل و ارسال آن، برای طرح شکایت کیفری خود در مرجع صالح کیفری اقدام نماید. در شکواییه، اطلاعاتی شامل مشخصات شاکی، مشتکی عنه، عنوان جرم، زمان و محل وقوع جرم و شرح شکایت ذکر گردیده و از طریق دفتر خدمات قضایی، برای دادسرا یا دادگاه صلاحیت دار ارسال می گردد.

شکواییه نوعی درخواست قضایی است که در پرونده های کیفری توسط شاکی تنظیم و ارائه می‌شود.

لایحه

اصحاب دعوا (خواهان و خوانده) و هر کسی که نقشی در دادرسی دارد می تواند ادعاها ، گفته ها، دفاعیات و دلایل خود را تحت عنوان عریضه (نامگذاری قدیمی لایحه) یا لایحه دفاعیه به دادگاه تقدیم نمایند.در تمامی مراجع دادگستری و غیر دادگستری و مراجع قضایی یا غیر قضایی (مراجع اداری مثل دیوان عدالت اداری) تنظیم لایحه دفاعیه کاربرد دارد.بارزترین حسن و ویژگی لایحه دفاعیه این است که لازم نیست متن لایحه حقوقی را خودتان بنویسید و میتواند توسط یک وکیل با تجربه از زبان شما تنظیم شود.در واقع اگر کسی توانایی مالی گرفتن وکیل را نداشته باشد می تواند از این طریق دفاع خوبی را در دادرسی برای خود ترتیب دهد.

پست مرتبط با عنوان لایحه : لایحه دفاعیه در دعوای مطالبه اجرت المثل

اشتراک گذاری در facebook
اشتراک گذاری در twitter
اشتراک گذاری در linkedin
اشتراک گذاری در google
اشتراک گذاری در whatsapp
اشتراک گذاری در telegram
اشتراک گذاری در email